خرما

خرما صادراتی

1_خرمای مضافتی

خرمای مضافتی یکی از خوش طعم ترین و دلچسب ترین انواع خرمای جهان است. این خرما که بیشتر به صورت رطب مورد استفاده قرار می گیرد، گوشت کافی و مطلوب، رنگ مشکی جذاب و رطوبت نسبتا بالایی، بین 15% الی 35% بسته به زمان برداشت از درخت و محل کاشت، دارد. و به همین دلیل است که کمتر کسی را میتوان یافت که پس از خوردن یک دانه از خرمای مضافتی احساس بسیار مطلوبی نداشته باشد.
مرغوب ترین و خوش طعم ترین نوع خرمای مضافتی در شهرستان بم واقع در جنوب شرقی ایران پرورش می یابد. سطح زیر کشت این خرما در شهرستان بم و حومه در حدود 28 هزار هکتار بوده که 5 هزار هکتار آن نخلهای جوان غیر بارور می باشند و از این مقدار سالانه در حدود 120،000 تن برداشت می شود. مناطق دیگر کاشت این خرما در ایران، جیرفت و کهنوج در استان کرمان، و سراوان و ایران شهر در استان سیستان و بلوچستان می باشد.

 

2_خرمای زاهدی

خرما زاهدی  از خرماهای خشک به شمار مي رود. در بعضی از مناطق به عنوان نوع نيمه خشک است.در مناطقی از کشور به عنوان قصب از آن نام برده شده است

در بسياری از نقاط خرما خيز کشور به خصوص در خوزستان، فارس، بوشهر و استان کرمانشاه، نيز در سطح زياد کشت می گردد. مهمترين منطقه گسترش آن در پشتکوه بوشهر مي باشد.

میوه خرما زاهدی در مرحله خارک زرد رنگ، در مرحله رطب قهوه ای روشن و در مرحله تمار )خرما( قهوه اي متمايل به قرمز تا زرد کمرنگ مي شود. زاهدی يازهدی در زبان عربی به معناي فراوان و ارزان است. در کشور عراق از ارقام عمده و صادراتی به شمار مي رود.

خرما زاهدی ، بيضي کشيده و انتهاي آن کاملاً باريک و نوک تيز است. از ارقام بسيار مرغوب است و داراي خاصيت انبار داري خوب و حمل ونقل آن بسيار آسان و از ارقام صادراتی است. به دليل قند زياد زاهدی که از ارقام صنعتی مي باشد براي تهيه الکل، سرکه به کار می رود.

نسبت گوشت خرما زاهدی به هسته معادل 6.35 است. هسته خرما زاهدی، بيضی، رنگ آن قهوه ای، ميزان چسبندگي هسته به ميوه متوسط و رسيدن خارک در اوائل شهريور، ولي برداشت ميوه کاملاً رسيده آن در اواخر شهريور ماه صورت می گيرد. ميزان چسبندگی کلاهک به ميوه متوسط است. اين رقم خرما تقريباً در تمام استان های خرما خيز کم وبيش کاشته می شود. خرمای زاهدی جز خرماهای خشک طبقه بندی مي شود و رقمی ديررس بوده و مقدار ريزش آن زياد است.

 

3_خرمای پیارم

ام یکی از انواع خرماهایی است که در استان هرمزگان در جنوب ایران کشت می‌شود. این خرما که از کیفیت بسیار عالی برخوردار است در در شهرستان حاجی آباد برداشت می‌شود. خرمای پیارم از نوع تجاری و درجه یک بوده که به دلیل کیفیت مناسب و بازارپسندی یک رقم خاص صادراتی محسوب می‌شود. این محصول تاکنون به خوبی توانسته توجه بازارهای جهانی را به خود جلب نماید.

پوست نازک این خرما به رنگ قهوه‌ای تیره و با توجه به اینکه گوشت و پوست آن کاملاً به یکدیگر چسبیده‌اند، ظاهری زیبا و مطلوب دارد و فرایند شستشوی آن نیز به صورت کامل صورت می‌گیرد و با توجه به اینکه عمده قند موجود در خرما پیارم از نوع فروکتوز می‌باشد به راحتی و سرعت در سوخت‌وساز بدن استفاده شده و کسانی که یک بار این خرما را مصرف کرده‌ اند به خاطر طعم بسیار خوب و ظاهر مطلوب و سایر خواص غذایی آن معمولاً مصرف کننده دائمی این خرما می‌شوند.

خواص خرمای پیارم: خرمای پیارم سرشار از مواد قندی، پروتیینی و سایر مواد معدنی بوده و از ارزش غذایی بالایی برخوردار است و به دلیل تحمل زیاد نخل آن در برابر شوری، در سطح وسیعی از باغات حاجی آباد کشت شده‌است. روستاهای برآفتاب، دهستان پایین وبالا، نیزار، درآگاه، گهکم، گنج و… در شهرستان حاجی آباد از نقاط عمدهٔ تولید خرمای پیارم هستند. برداشت این خرمااز اول شهریور ماه آغاز شده و تا آخر آبان‌ماه ادامه دارد. نحوه کاشت درخت خرمای پیارم: این نوع خرما با کاشت پاجوش آن که در حاجی اباد به آن فسیل(به فتح ف)می گویندتکثیر می شود.و نحوه آن به این صورت است که فسیل هایی را که به تنه درخت مادر چسبیده اند توسط یک استادکار با ابزاری مانند دیلم بادقت وحساسیت خاصی از تنه درخت مادر جدا می کنند به نحوی که به فسیل و مادر آن اسیب جدی وارد نشودچراکه محل اتصال فسیل با درخت مادر یک ریشه تغذیه ای است که درواقع همان وظیفه ناف در پستانداران را انجام می دهد، سپس هریک از فسیل ها را دریک چاله قرار داده واطراف آنرا با خاک نرم پر می کنند،بعد فسیل تازه کاشته شده راآبیاری می کنند.

4_خرمای استعمران

خرما استعمران که با نام خرما سایر هم شناخته می شود یکی از محبوب ترین و در عین حال پر فروش ترین محصولات خرما در ایران می باشد که عمدتا در خوزستان و شهرهای جنوبی ایران کاشته می شود. این خرما دارای قند بسیار بالایی است و از شیرین ترین نوع خرما ها محسوب می شود
بر اساس گفته کارشناسان این خرما بالغ بر 75 درصد قند دارد و افرادی که دارای مرض قند یا دیابت هستند باید در مصرف آن دقت کنند. نخل این خرما اغلب در خوزستان کشت می شود و حدود 70 درصد از نخلستان های این شهر را نخل استعمران تشکیل داده است. زمان برداشت محصول این نخل ها اواخر شهریور و اوایل مهر ماه می باشد.
خرما استعمران یا خرما سایی از خرماهای نیمه خشک یا نیمه مرطوب دسته بندی می شود و کمتر از 18 درصد رطوبت دارد . همین امر به نگهداری بهتر و طولانی مدت تر این خرما کمک شایانی کرده است و حتی بریا صادرات این محصول شرایط ساده تری را فراهم نموده است.
این خرما را به راحتی می توان در شرایط معمولی و در یک انبار سر پوشیده تا حدود 15 ماه به راحتی نگهداری کرد و نیاز به دمای غیر طبیعی هم ندارد. حدود 45 درصد از این خرما در مجموعا صادر می شود و از اقتصادی ترین و به صرفه ترین نوع خرماهای ایران برای مصرف جهانی و البته داخلی است.
با توجه به میزان قند بالای این خرما می توان به راحتی آن را در آب حل کرد و با چایی و یا انواع نوشیدنی دیگر استفاده کرد. البته از این نوع خرما برای تولید انواع شیرینی و یا نوشیدنی هم استفاده می شود که در صورت استفاده از آن برای تولیدات می توان قند ان محصول را در بین قند های طبیعی طبقه بندی کرد.
رنگ این خرما به قهو های تیره می خورد و دارای سه اندازه بزرگ، متوسط و کوچک است. میزان چسبندگی هسته به میوه اصلی بسیار کم است و به راحتی می توان از ان برای تولید محصولات جانبی استفاده کرد. البته برخی این نوع خرما را با نام خرما اسمباران هم می شناسند.
مشتریان اصلی خرما استعمران کشورهای اروپایی و آمریکای شمالی و بخصوص روسیه هستند و این خرما در این کشور ها طرفداران زیادی دارد. از دلایل محبوبیت این خرما در کشورهایی دیگر میزان قند بالا و سلولز پایین آن است. روسیه، کانادا، استرالیا و انگلستان و نیوزیلند بیشترین مشتریان این نوع خرما در جهان هستند.
امروزه اغلب خرما استعمران در کارتن های 5 یا 10 کیلوگرمی بسته بندی می شود که نوع این کارتن ها معمولا از نوع لمینت است.
یکی از شهرستان هایی که خرمای استعمران در آن زیاد کشت می شود و مرغوبیت این نوع خرما در آن بسیار بالا است شهرستان شادگان می باشد. خرمای شادگان جایگاه ویژه ای در بین خرما های استعمران دارد. بر اساس آخرین اطلاعات حدود سیزده هزار و ششصد هکتار از زمین های این شهرتسان را کشتزارها و یا نخلستان های خرمای استعمران پوشش داده است و از این میزان حدود ده هزار و ششصد هکتار آن را بارور می دانند.
هر چند در سال های اخیر وجود خشک سالی های پیاپی باعث از بین رفتن بسیاری از این کشتزارها و کمتر شدن مرغوبیت برخی از خرماهای حاصل شده از برخی از این کشتزار ها شده است اما همچنان این خرما در بین بیشترین تولیدات استان خوزستان می باشد.
البته باید این نکته را هم اشاره کرد که این خرما هر چند در بازارهای خارجی محبوبیت و فروش و یا خواهان زیادی دارد اما در ایران خیلی شناخته شده نیست و مصرف آن در ایران با استاندارد های بسیاری از کشورهای جهان فاصله دارد.

خواص خرمای استعمران
خرما بصورت کلی از جمله مواد غذایی فوق العاده مقوی و توصیه شده است. این ماده غذایی دارای ارزش غذایی بالا و بسیرا مفیدی است. خرمای استعمران هم از جمله خرماهای دارای ارزش غذایی بالا است که به دلیل داشتن انواع ویتامین ها، قند بسیار بالا، انواع مواد معدنی مانند آهن، منیزیم، پتاسیم و فسفر به عنوان یکی از بهترین انواع خرما ها بخصوص برای کودکان و میان وعده انها می باشد.
این خرما از خرماهای دارای آنتی اکسیدان بالا می باشد که به عنوان یک ماده ضد سرطان به شمار می رود. منیزیم موجود در این خرما برای افرادی که دارای مشکلات گوارشی هستند به عنوان یک ماده هضم کننده غذا بسیار موثر است و آهن بالای این خرما هم برای افراد دارای کم خونی مفید است.
قند بالای این نوع خرما هم به ورزشکاران کمک می کند تا انرژی وکالری زیاد مورد نیاز برای یک تمرین فشرده را داشته باشند و به همین دلیل عمده مربیان ورزشی آشنا به این خرما به عنوان یک غذای میان وعده روزانه این خرما را به شاگردان خود توصیه می کنند.
این خرما به راحتی بسته بندی و حمل و نقل ساده ای دارد و با کانتینرهای ساده و بدون یخچال هم می توان در مسافت های زیادی آنها را حمل کرد و یا به راحتی می توان انها را انبارش کرد. به دلیل کم شیره بودن این خرما باید مراقب حشرات در محیط انبارش آنها بود.

ویژگی های خرمای استعمران
این خرما به غیر از خوزستان در شادگان، آبادان، ماهشهر، کارون و اهواز هم به صورت زیادی کشت می شود و ار خرماهای بومی جنوب کشور است. میزان صادراتی این محصول بسیار بالا است و از این رو دارای ارزش اقتصادی فراوانی است.
این خرمادارای شکلی بیضی مانند است و بسته به نوع آب و هوا طعم های متفاوتی ممکن است داشته باشد. این خرما رنگی قهوه ای تیره دارد و در زمان رطب بودن کمی به گسی هم می خورد. هسته آن راحت جدا می شود و به دلیل کم بودن رطوبت ان میزان شیره پایین تری نسبت به سایر خرما ها دارد.
این خرما در سه نوع و یا اندازه وجود دارد که نوع بزرگ، متوسط و کوچک می باشند و اصلی ترین نوع صادراتی ان خرماهای گوشتی تر و یا بزرگتر هستند.
به عنوان یکی از مشکلات اساسی در فروش این نوع خرما همچنان می توان کمبود تجهیزات اماده سازی و بسته بندی درست را نام برد.
این خرما در کارتن های 5 تا 10 کیلویی برای صادرات و در کارتن های 2 تا 3 کیلویی برای مصرف داخلی بسته بندی می شوند و عموما طرح بسته بندی شکیل و یا داشتن ظاهر مناسب صادراتی برای فروش بیشتر و با ارزش بالاتر این محصول همچنان به عنوان یکی از مشکلات و یا زمینه های سرمایه گذاری می تواند عنوان شود.
هر چند به دلیل اینکه از خانواده های خرمای خشک و یا نیمه خشک می باشد بسته بندی آنها نمی تواند خیلی مشکل باشد. امروزه در جنوب کشور بسیاری از خانواده ها از این نوع خرما درآمد داشته و بسیاری از شغل های مستقیم و غیر مستقیم را این نوع خرما ایجاد کرده است.